Tesla Model 3 ile büyük bir risk alıyor. Peki karşılığını alabilecek mi?

Tesla'nın CEO'su Elon Musk'ın 2017'deki en büyük sınavı yüz binlerce Model 3 elektrikli otomobili piyasaya sürmek zorunda olması... Ekip hızla bu hedef doğrultusunda çalışıyor ancak sektörel risklerin göz ardı edilmemesi gerekli.

15 Ocak 2017

elonmusk2

Tesla ve şirketin CEO’su Elon Musk’ı 2017 yılında büyük bir sınav bekliyor. İkili bu yıl 30,000 dolar dolayındaki satış fiyatıyla elektrikli otomobil Model 3’ü kitlesel pazara başarılı bir şekilde sürmeye hazırlanıyor.

Model 3 tek bir dolumla 320 kilometreden fazla yol katedecek. Ayrıca ücret karşılığı alınabilecek Tesla’nın ürettiği Supercharger ile daha uzun mesafeler gidebilecek.

Tesla birkaç yıl boyunca 100,000 dolarlık lüks otomobiller ve buna 2015’te eklenen lüks SUV Model X’ten sonra bu kez sokaktaki insanlar için bir otomobili piyasaya sürmenin arefesinde.

Model 3 için bugüne kadar 1000 dolarlık kapora ile 400,000’e yakın sipariş verildiği düşünüldüğünde otomobili kullanmak isteyen epey insan olduğu ortada. Bu herhangi bir otomobil için beklenmedik bir talep gibi görünüyor.

Ancak Model 3 ve Tesla için önemli bir sorun ortada duruyor ve bugüne kadar bu sorun tam anlamıyla tartışılmış değil.

Tesla acaba Model 3’ü üretmeyi karşılayabilecek mi?

Pazarda yapısal bir değişiklik var

Sedan otomobiller, SUV’ler ve pickup kamyonların dışında otomobil endüstrisinde gerçekleşmesi beklenen büyük yapısal bir değişikliğin ilk aşamalarına girilmiş durumda. Fiat Chrysler Automobiles CEO’su Sergio Marchionne, değişimin başladığına dikkat çekiyor.

Sektörün diğer önde gelen lider şirketleri henüz otomobillerden ümidi kesmişe benzemiyor ancak onlar da piyasaya sürülmek üzere olan Model 3 ayarındaki “küçük” otomobiller ile ne yapacaklarını bulmakta zorlanıyor. Açık konuşmak gerekirse, 20,000 dolar düzeyinde satılan iyi bir küçük otomobilden kâr elde etmek çok daha zor. O nedenle Tesla, Model 3 için 10,000 dolarlık bir fiyat artışı belirlemiş durumda.

Ancak her şeye rağmen 30,000 dolarlık bir otomobilden kayda değer bir gelir sağlamak yine de oldukça zor. En iyi kâr marjları Tesla’nın daha önceden satmaya başladığı dört  kapılı sedanlar ve SUV’lerden elde ediliyor. Hatta Tesla’nın bu araçlardan %20-%30 arasında bir kâr elde ettiğini söylemek mümkün.

tesla

Buradaki beklenti, Tesla’nın kâr marjının istikrarlı şekilde sürecek olması. Şirketin Nevada’daki Gigafactory’sinde üretilecek olan düşük maliyetli bataryalar gibi bileşenlerle Model 3’ün iyi bir kâr marjı yakalayacağı düşünülüyor.

Ancak Tesla, diğer birçok otomobil şirketinin yaptığı gibi Model 3 ile tam da ters yöne gidiyor. Önce, Model Y adı verilen kompak bir SUV planlandı ancak ilk üretilecek Model 3’ler dört kapılı olacak. Ve aslında ABD’de faaliyet gösteren hiçbir otomobil üreticisi, Güney Kore ve Japon otomobil firmaları ülkeye girdiğinde yaptıkları gibi, piyasanın bu segmentindeki dengeleri bozmaya yanaşmıyor.

Kuşkunun faydası… 

Hyundai’den General Motors’a kadar tüm üreticiler yüksek kâr marjına sahip olan lüks ya da lükse yakın araçlar ile büyük SUV’leri daha fazla satmak için strateji belirlemiş durumda. Daha küçük ve daha ucuz araçlar farklı amaçlara hizmet ediyor. Bu araçlar müşterileri öncelikle marka ile tanıştırıyor, artan yakıt fiyatları için önlem olarak görülüyor ve bu araçlar hükümetlerin emisyon standartlarına ve yakın ekonomisine katkıda bulunuyor.

Donald Trump ABD başkanı seçilene ve otomobil üreticilerinin düşük kâr marjı olan araçları ülke dışındaki düşük maliyetli pazarlarda üretmelerini güçleştirmeye başlayana kadar, üretimin daha düşük kâr marjlarını korumak için Meksika’ya kaydırılması konusunda bir görüş birliğine varılmak üzereydi.

Ülkede SUV’ler üretebilirken, kompak kitlesel araçlar üretmek mantıklı gelmiyordu.

trump

Tesla, otomobillerin üretimi konusunu yeniden şekillendirerek bu eğilimi canlandırabileceği konusunda kendisine güveniyor. Şirketin CFO’su Jason Wheeler’in şu ifadeleri bu sorunun nasıl aşılacağının ipuçlarını verebilir:

“İleri gitmek amacıyla, hem mühendislik hem de ticari alanında maliyetlerin düşürülmesine ilişkin fırsatlar olduğunu görüyoruz. Model 3 için bizi heyecanlandıran bir tedarik merkezimiz var ve bu merkez maliyetlerin düşürülmesi kabiliyetini bize sağlıyor. Aynı zamanda verimlilik oranlarına göre üretimi sürdürüyoruz. Araç başına çalışma süresinin maliyeti pozitif şekilde düşüyor ve bu ölçüdün geliştirilmesi konusunda odaklanmış durumdayız.”

Burada şunu söylemek gerekli. Tesla’nın kâr marjı yüksek araçları satış şekli gerçekten büyük bir başarıydı. Ancak Tesla’nın otomobil üretiminin ekonomisini değiştirebilecek sihirli bir değneği olmadığını da görmek gerekiyor.

Daha önce yapılan hata tekrarlanacak mı?

tesla2

Burada Tesla’nın daha önce Model S’te yaptığı hatayı sanki bir kez daha yaptığına ilişkin endişeler olduğunu belirtmek gerekiyor. Yani piyasaya bir SUV yerine bir otomobil sürmek. Model S 2010’ların başında piyasaya çıktığında, SUV’lerin yeniden piyasaya dönüşünü hesaplayamadıkları için Elon Musk ve ekibi affedilebilir. Ancak aynı şeyi Model 3 için söylemek kolay değil. Çünkü Model 3’ün, bir SUV, bir pikap kamyon ve bir spor arabanın üretiminin rahatlıkla yapılabileceği esnek bir üretim platformunda monte edilebileceği düşünüldüğünde, bir sedan otomobilin piyasaya sürülmesi kararı rahatlıkla sorgulanabilir.

Tabii ki Tesla’nın herkese uygulanan kurallara uymasını beklemek anlamsız. Çünkü Tesla tamamen yeni bir pazar yarattı ve bunu neredeyse tamamen kendisi yaptı. Musk ve ekibi 2016 yılında 80,000 elektrikli araç üretti ve bunların hepsi satıldı.

Ancak elektrikli araçlarda sağlanan bu başarı, gelecek birkaç yıl içinde kitlesel pazara yüz binlerce aracı sürecek olan şirketi korumaya yetmeyecektir. Küçük otomobillerin düşük kâr marjlarını düşünüldüğünde bu soruna dikkat çekmek gerekiyor.

Tesla artık dönülmez noktada; Model 3 elektrikli otomobiller üretilmez durumunda… Şayet şirket beklenenden çok daha az kâr etse de, hatta bu süreçte para kaybetse de bunu yapacak.

Tabii ki Model S ve Model X otomobiller, ağız sulandıran kâr marjlarıyla piyasada olmayı sürdürecek. Ancak bu da yeterli olmayabilir. Üstelik Elon Musk’ın vizyonu, Silikon Vadisi’ndeki elitler tarafından pek kabul edilen bir duruş da değil. Yani katı yakıt kullanan otomobiller yerine elektrikli otomobilleri büyük rakamlarla yollara çıkararak dünyayı kurtarmak ve bunu diğer otomobil üreticilerine bulaştırmak, pek beğenilen bir düşünce değil.

Tesla bu kez hata yapmanın maliyetini karşılayamaz. Hata yapmaması için hemen her olanak da mevcut. Ancak var olan riskler hiç de küçümsenmemeli.

 

 

Kaynak: www.businessinsider.com

trtradyo1
Bizi Takip Edin

Bu habere yorum yap